การช่วยเหลือเบื้องต้นสำหรับผู้ที่ได้รับสารพิษเข้าสู่ร่างกาย
หน้าแรก
หลักปฐมพยาบาล เมื่อได้รับสารพิษ

หลักปฐมพยาบาล เมื่อได้รับสารพิษ

สารพิษคืออะไร 

สารพิษ คือ สสารที่มีสภาพเป็นของแข็ง ของเหลว หรือก๊าซ ซึ่งสามารถเข้าสู่ร่างกายเราได้ด้วยการสูดดม การรับประทาน การสัมผัสทางผิวหนังและดวงตา จนทำให้เกิดอันตราย หากร่างกายได้รับสารพิษและไม่รีบปฐมพยาบาลอาจเสียชีวิตได้

จำแนกสารพิษได้อย่างไรบ้าง

จำแนกสารพิษได้อย่างไรบ้าง

ถ้าแบ่งประเภทสารพิษตามกลไกการออกฤทธิ์นั้นแบ่งได้เป็น 3 ประเภท ได้แก่ 

ประเภทที่ 1 สารพิษที่ทำให้เกิดการกัดกร่อน สารพิษชนิดนี้จะทำให้เนื้อเยื่อของร่างกายไหม้ พุพอง เช่น น้ำยาล้างห้องน้ำ น้ำยาซักผ้าขาว ผลิตภัณฑ์ฆ่าเชื้อโรคและกำจัดกลิ่น หากเข้าสู่ร่างกายจะทำให้หลอดอาหารทะลุ

ประเภทที่ 2 สารพิษที่ทำให้ระคายเคือง สารพิษชนิดนี้จะทำให้ปวดแสบ ปวดร้อน อักเสบ เช่น ฟอสฟอรัส สารหนู แอมโมเนีย ซัลเฟอร์ไดออกไซด์

ประเภทที่ 3 สารพิษที่มีผลต่อระบบประสาท สารพิษชนิดนี้จะทำให้เกิดอาการเพ้อคลั่ง ใบหน้าและผิวหนังแดง ตื่นเต้น ชีพจรเต้นเร็ว เช่น ยาฆ่าแมลง สีทาเคลือบเหงา ทินเนอร์ และแลกเกอร์ เมื่อเข้าสู่ร่างกายจะไปกระตุ้นสมอง เกิดอาการกระตุก ชักเกร็ง อาเจียน ปัสสาวะราด อุจจาระราด หรือรุนแรงถึงขั้นหมดสติได้

หากได้รับสารพิษจะสามารถปฐมพยาบาลได้อย่างไรบ้าง

หากได้รับสารพิษจะสามารถปฐมพยาบาลได้อย่างไรบ้าง

เมื่อได้รับสารพิษต้องตั้งสติเป็นอันดับแรก หากเผลอรับประทานสารพิษเข้าไป สิ่งสำคัญที่สุดคือห้ามล้วงคอ เพราะอาจจะทำให้สำลัก ซึ่งหากเป็นสารพิษชนิดที่ทำให้เกิดการกัดกร่อน เมื่อสำลักเข้าไปทางปอดหรือหลอดลมจะทำให้ปอดอักเสบและติดเชื้อได้ ห้ามอาเจียน ห้ามดื่มอะไรตามเข้าไปเด็ดขาด ควรรีบไปโรงพยาบาลเพื่อล้างท้องให้เร็วที่สุด หากได้รับสารพิษจากการหายใจ ให้ออกจากพื้นที่นั้น แล้วประเมินการหายใจว่ามีอาการแสบปาก คอ หรือจมูกร่วมด้วยหรือไม่ ถ้ามีให้ไปโรงพยาบาลทันที หากได้รับสารพิษทางผิวหนัง ให้ชำระล้างร่างกายด้วยน้ำสะอาดให้ได้เยอะที่สุดเพื่อลดการกัดเซาะทางผิวหนัง หากเข้าตาให้ล้างตาด้วยน้ำสะอาดทันที และควรไปพบแพทย์เพื่อตรวจเช็กอาการอีกครั้ง

 

ข้อมูลจาก

ผศ. นพ.วีระวัฒน์ เธียรประธาน
ภาควิชาเวชศาสตร์ฉุกเฉิน
คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล


อย่าลืมกดติดตามช่อง Rama Channel ที่น่าสนใจอีกมากมายได้ที่

Website Ramathibodi: https://www.rama.mahidol.ac.th/
Youtube: https://www.youtube.com/RamachannelTV
Facebook: https://www.facebook.com/ramachannel
LINE: https://page.line.me/ramathibodi
Tiktok: https://www.tiktok.com/@ramachanneltv

RAMA Channel

บทความที่เกี่ยวข้อง

X-ray รู้จักรังสีให้เคลียร์ ๆ
X-ray คือการตรวจด้วยรังสีที่ช่วยวินิจฉัยโรคได้อย่างรวดเร็ว รู้ว่ารังสีเอกซเรย์คืออะไร ปลอดภัยแค่ไหน และควรระวังอะไรบ้างก่อนตรวจให้เข้าใจแบบเคลียร์ ๆ
บทความสุขภาพ
02-02-2026

0

ตามัวตอนแก่ ไม่ใช่แค่ต้อกระจก! ระวัง “โรคจุดรับภาพเสื่อมในผู้สูงอายุ
ตามัวในผู้สูงอายุอาจไม่ใช่แค่ต้อกระจก แต่อาจเป็นสัญญาณของโรคจุดรับภาพเสื่อม ซึ่งกระทบการมองเห็นส่วนกลางอย่างรุนแรง รู้ทันอาการและรีบตรวจตาก่อน
บทความสุขภาพ
02-02-2026

0

ยาคาร์โบซิสเทอีน (Carbocysteine) ตัวยาบรรเทาอาการไอ ละลายเสมหะ
Carbocysteine คือยาละลายเสมหะที่ช่วยลดความเหนียวของเสมหะ บรรเทาอาการไอและช่วยให้ขับเสมหะออกได้ง่ายขึ้น รู้วิธีใช้ ข้อควรระวัง
บทความสุขภาพ
27-01-2026

0

Pap Smear ตรวจภายใน ไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด!
Pap Smear คือการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกที่ใช้เวลาไม่นานและไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด ช่วยตรวจพบความผิดปกติได้ตั้งแต่ระยะแรก ป้องกันโรคร้าย
บทความสุขภาพ
26-01-2026

0