ข้อมูลทั่วไปเกี่ยวกับหนังสือเดินทาง

หนังสือเดินทางหมายถึงอะไร

หนังสือเดินทาง (Passport) เป็นเอกสารสำคัญที่จะแสดงรายละเอียดของบุคคล ที่จะเดินทางไปต่างประเทศโดยจะระบุ ชื่อผู้เดินทาง ลายมือชื่อ รูปถ่าย อายุ สัญชาติ ศาสนา อาชีพ เลขที่หนังสือเดินทาง เป็นต้น ทั้งนี้เพื่ออำนวยความสะดวกในการเดินทางไปต่างประเทศ และเป็นเอกสารสำคัญที่จะใช้เป็นหลักฐานที่จะขอหนังสือตรวจลงตรา (Visa) เข้าประเทศต่าง ๆ

ประเภทของหนังสือเดินทาง

หนังสือเดินทางประเทศมี 4 ประเภท ดังนี้

1. หนังสือเดินทางธรรมดา (Ordinary Passport) ปกสีน้ำตาล ออกให้ประชาชนทั่วไป ปัจจุบันหนังสือเดินทางมีทั้งอายุไม่เกิน 5 ปี และ 10 ปี เมื่อหมดอายุแล้วไม่สามารถต่อเพิ่มได้ ต้องทำเล่มใหม่เท่านั้น

2. หนังสือเดินทางราชการ (Official Passport) ปกสีน้ำเงินเข้ม มีอายุไม่เกิน 5 ปี ออกให้เฉพาะข้าราชการ เจ้าหน้าที่หน่วยงานรัฐ และผู้ที่เดินทางไปปฏิบัติภารกิจทางราชการตามที่กระทรวงต่างประเทศอนุมัติเท่านั้น ผู้ถือต้องใช้ในราชการเท่านั้น *ไม่สามารถใช้ในการเดินทางส่วนตัวได้

3. หนังสือเดินทางทูต (Diplomatic Passport) ปกสีแดงสด มีอายุไม่เกิน 5 ปี ต่ออายุเพิ่มไม่ได้ ออกให้เฉพาะบุคคลดังต่อไปนี้
   3.1. พระบรมวงศ์และพระนัดดาในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
   3.2. พระอนุวงศ์ชั้นพระองค์เจ้าและคู่สมรส
   3.3. พระราชวงศ์และบุคคลสำคัญที่ราชเลขาธิการขอไปเป็นกรณีพิเศษ
   3.4. ประธานองคมนตรี และองคมนตรี
   3.5. นายกรัฐมนตรี รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรี
   3.6. ประธานและรองประธานสภาผู้แทนราษฎร ประธานและรองประธานวุฒิสภา
   3.7. ประธานศาลฎีกา รองประธานศาลฎีกา และประธานศาลอุทธรณ์
   3.8. ประธานศาลรัฐธรรมนูญ และประธานศาลปกครองสูงสุด
   3.9. อดีตนายกรัฐมนตรี และอดีตรัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศ
   3.10. ผู้บัญชาการทหารสูงสุด และ ผู้บัญชาการเหล่าทัพ
   3.11. ข้าราชการที่มีตำแหน่งทางการทูต ซึ่งเดินทางไปราชการในต่างประเทศ
   3.12. ข้าราชการที่มีตำแหน่งทางการทูต ซึ่งปฏิบัติหน้าที่ประจำอยู่ ณ ส่วนราชการในต่างประเทศ คู่สมรส และบุตรในประเทศที่ประจำอยู่หรือทำการศึกษาอยู่ในประเทศอื่น แต่บุตรจะต้องอายุไม่เกิน 25 ปี
   3.13. คู่สมรสที่ร่วมเดินทางไปกับบุคคลดังกล่าวในข้อ 3.2-3.8
   3.14. บุคคลอื่นใดเพื่อประโยชน์แก่ทางราชการหรือภายใต้พันธกรณีระหว่างประเทศ หรือภายใต้สถานการณ์พิเศษที่มีความจำเป็น หรือเผยแพร่ชื่อเสียงเกียรติคุณของประเทศไทย

4. หนังสือเดินทางชั่วคราว (Temporary Passport) ปกสีเขียว

และยังมีหนังสือเดินทางอีก 2 ประเภทพิเศษ คือ
1. หนังสือเดินทางพระ ออกให้สำหรับพระภิกษุและสามเณรที่ได้รับอนุญาตให้เดินทางไปต่างประเทศตามนัยระเบียบมหาเถรสมาคม
2. หนังสือเดินทางเพื่อไปประกอบพิธีฮัจญ์ ออกให้ชาวมุสลิมที่เพื่อเดินทางไปประกอบพิธีฮัจญ์ หนังสือเดินทางประเภทนี้จะมีอายุ 2 ปีเท่านั้น

นอกจากนี้ยังมี Certificate of Identity (C.I.) เป็นเอกสารสำคัญประจำตัวเพื่อใช้แทนหนังสือเดินทาง ที่ออกให้ในกรณีฉุกเฉินสำหรับผู้ที่ต้องเดินทางแต่หนังสือเดินทางหมดอายุหรือสูญหาย และไม่สามารถทำเล่มใหม่ได้ทันตามกำหนดที่ต้องเดินทางกลับประเทศไทย ซึ่ง C.I. จะใช้เดินทางกลับประเทศไทยได้เพียงอย่างเดียว มีอายุใช้งาน 30 วัน หรือตามระยะเวลาที่ผู้กำหนดออกให้ แลผู้ถือ C.I. ต้องได้รับการพิสูจน์สัญชาติไทยจากกองตรวจเข้าเมือง (ตม.) เมื่อเดินทางถึงประเทศไทย

 

cr: กรมการกงสุล กระทรวงการต่างประเทศ